Parselim koruma alanında ama emsal serbest yapılaşmalıysa aynı imar oranı yeterli mi?

Hayır. Aynı inşaat emsali veya kat sayısı, koruma koşulları bulunan parselinizle böyle bir sınırlaması bulunmayan emsalin aynı şekilde kullanılabildiğini göstermez. Önce koruma statüsünün ne olduğu, parselin hangi bölümünü kapsadığı ve ilgili tarihte hangi kararların uygulandığı belirlenmelidir. Yalnız “koruma alanı” etiketiyle arsanın bütün yapılaşma hakkının yok olduğu veya bedelinin sıfıra indiği de varsayılamaz.

Koruma kararını, sınır haritasını, varsa koruma amaçlı imar planını, plan notlarını ve geçerli kurul kararlarını isteyin. Sizin parselinizde inşaat, kazı, yıkım, onarım veya kullanım değişikliği bakımından hangi koşullar var? Bunlar yalnız yeni yapı alanını mı, yapının yerini veya biçimini mi, mevcut yapının korunmasını mı etkiliyor? Koruma alanında bulunmakla parsel üzerindeki yapının ayrıca tescilli kültür varlığı olması aynı durum değildir.

Bilirkişi genel imar oranını yazmakla yetinmemeli; koruma koşullarının gerçekten izin verilen kullanıma ve uygun satışlarla karşılaştırmaya etkisini açıklamalıdır. Aynı veya yakın koruma şartlarını taşıyan satışlarla kontrol yapılması istenebilir. Her korunan parsel için tek bir indirim oranı üretmek, bütün sınırlamaları yok saymak kadar hatalı olabilir. Kısıtın varlığı ve ekonomik etkisi ayrı ayrı gerekçelendirilmelidir.

Rapora itirazda hangi kurul kararı veya plan şartının atlandığını somut olarak gösterin. Henüz verilmemiş izni kesin verilmiş gibi kabul etmeyin; yalnız koruma statüsü var diye bütün izinleri imkânsız da saymayın. Aynı kullanım sınırlaması hem yoğunluk hem koruma başlığında iki kez hesaba katılmışsa ayrımını isteyin. Tescilli bir kültür varlığının kendi özgün değeri de söz konusuysa, bunu sadece arsa kullanım kısıtı başlığı içinde eritmeden ayrıca inceletin.