Vergi ve mali sonuçlar
Kamulaştırılan yer yıllar önce eşimden mal paylaşımıyla bana geçti; iktisap türünü vergi için nasıl sınıflandırırım?
Sırf taşınmaz eski eşinizden geldi diye edinimi bağış saymayın. Mal paylaşımı sırasında zaten size ait olan malın geri verilmesi, diğer eşin payının bedelle alınması ve size ödenmesi gereken bir alacak karşılığında yeni taşınmaz devredilmesi aynı işlem değildir. Vergi bakımından gerçek edinim sebebi, verilen karşılık ve mülkiyet zinciri belirlenmelidir.
Özellikle boşanma kararında size para ödenmesine hükmedilmiş, bu borcu kapatmak için eşiniz kendi taşınmazını daha sonra size devretmişse, nakit ödememiş olmanız edinimi karşılıksız yapmaz. Gelir İdaresinin bu olayı ele alan açıklamasında, alacağa karşılık devralınan taşınmaz bedelli edinim olarak değerlendirilmiş; o olayda yeni malik adına tapuya tescilden başlayan beş yıllık süre ve karşılanan alacağın alış bedeli olarak dikkate alınması esas alınmıştır.
Boşanma ve mal rejimi tasfiyesi kararlarını, protokolü, kararın kesinleşme kaydını, eski ve yeni tapu kayıtlarını, ödeme veya borç kapatma belgelerini birlikte hazırlayın. Kararın doğrudan taşınmaz mülkiyetini mi verdiğini, yoksa yalnız para alacağı doğurup taşınmazın sonradan bunun karşılığında mı devredildiğini ayırın. Mahkeme kararıyla mülkiyetin tescilden önce kazanılabildiği hâller bulunduğundan her dosyada yalnız son tapu tarihini kullanmayın.
Kamulaştırma gelirinin kişisel değer artışı kazancı kapsamında olup olmadığı, belirlenen edinim türü ve tarihi üzerinden ayrıca incelenir; karşılık verilmiş olması tek başına mutlaka vergi çıkacağı anlamına gelmez. Maliyet, koşulları varsa endeksleme, ilgili yılın istisnası ve net kazanç hesaplanır. İşletmeye dâhil taşınmazda ayrı kazanç rejimini koruyun; başka kişiye verilmiş özelgedeki sonucu, farklı bir mal paylaşımına belgeleri görmeden aynen taşımayın.