Barajdan dolayı arazim sürekli su altında ama tapuda hâlâ bana ait; su çekilmesini mi bedeli mi isteyebilirim?

Tapuda hâlâ adınızın yazması, fiilen kullanamadığınız arazi için hak aramanızı engellemez; fakat tek başına hangi giderimin uygulanacağını da belirlemez. Barajın işletilmesi nedeniyle özel mülkiyetinizdeki alan kalıcı olarak su altında bırakılmışsa, usulüne uygun edinim yapılıp yapılmadığı ve bunun fiilî kamu el atması niteliği incelenir. Suyun doğal taşkından mı, barajın su tutma veya işletme faaliyetinden mi kaynaklandığı ayrıca açıklığa kavuşturulmalıdır.

Parsel sınırını, su altında kalan bölümü, eski ve yeni su seviyelerini ve işletmenin başlama tarihini aynı teknik incelemede birleştirin. Barajın kamulaştırma planı, gerçekleşmiş kamulaştırma ve ödeme belgeleri, su seviyesi ve işletme kayıtları istenebilir. Plan sınırında görünmek, bedelin ödenip hakkın usulüne uygun edinildiğini tek başına kanıtlamaz; sınırın dışında kalmak da gerçek su etkisini ortadan kaldırmaz.

Hukuka aykırı müdahalenin durdurulmasını istemekle taşınmazın karşılığını isteyerek mülkiyetin bedele çevrilmesini istemek aynı sonuç değildir. Somut olayda suyun çekilmesinin mümkün olup olmadığı, kalıcı kamu kullanımının niteliği ve uygun giderim değerlendirilir. Sırf tapu sizde diye barajın mutlaka boşaltılacağı veya yalnız bir bölümü etkilenmişken bütün parsel bedelinin ödeneceği varsayılmamalıdır.

Bedel talebinin tapu kaydı ve etkilenen bölüm üzerindeki haklara nasıl yansıyacağını da öğrenin; aynı alanın tam karşılığını alıp kullanımını değişmeden sürdürme beklentisi kurmayın. Su altında kalmadan önceki ürün ve kullanım zararları varsa bunları tarih, alan ve nedenleriyle ayrıca belgeleyin. Aynı kaybın ikinci kez hesaplanmaması gerekir; ilk el atma tarihi ile mevcut edinim belgeleri özel usul ve talep kapsamı açısından önemlidir.