Arsamı küçük hisselerle satarken belirlediğim yolu belediye sonradan açtı; bunu ilk defa o gün yapılmış izinsiz el atma gibi değerlendirebilir miyim?

Yol daha önce sizin yaptırdığınız özel bölünmede belirlenmiş ve hisseler bu düzene göre satılmışsa, belediyenin sonradan yolu açmasını geçmişten bağımsız ilk el atma gibi değerlendirmek doğru olmayabilir. Ancak yalnız hisse satmış olmanız, belediyenin daha sonra herhangi bir yerden bedelsiz yol geçirebileceği anlamına gelmez. Önce açılan yolun, sizin işleminizde ayrılan aynı yol olup olmadığı belirlenmelidir.

Anayasa Mahkemesi, taşınmazını küçük hisseler hâlinde satan ve kalan payının tamamının sonradan açılan yol altında kaldığını ileri süren bir malikin başvurusunu incelemiştir. Yolun bölünme sırasında belirlendiğini, yapılaşma sonrasında açıldığını ve malikin bu bölünme ve satıştan ekonomik yarar sağladığını dikkate almıştır. Bu özel koşullarda mülkiyet şikâyetini açıkça dayanaktan yoksun bulmuştur; karar bütün yeni yolların rızaya dayandığı şeklinde okunamaz.

Tapudaki ortaklık devam ediyorsa, elinizde kalan pay oranı kendiliğinden arazinin yalnız yol olan bölümüne karşılık gelmez. Anılan olayda AYM, müşterek maliklerin payları oranında taşınmazın tamamına sahip olduğunu; yolun bütünüyle yalnız eski malikin kalan payından geçtiği varsayımının doğru olmadığını belirtmiştir. Fiilî kullanım paylaşımı varsa bunun belgelerini de gösterin; soyut pay miktarıyla yolun yüzölçümünü eşitlemeyin.

İlk belediye parselasyonunu, varsa ondan sonraki özel bölünme krokisini, hisse satışlarını, kamuya bırakılan alanı ve bugün açılan yolun güzergâhını ayrı ayrı inceletin. Önceden kanuni DOP kesilmiş olmasıyla, sonradan kendi işleminizle belirlediğiniz yolun durumu aynı olmayabilir. Buna karşılık yeni yol önceki sınırın dışında kalıyorsa bu ayrı müdahaleyi açıkça gösterin. Tazminat veya mülkiyet talebi, hangi alanın hangi hukuki işlemle ayrıldığına göre kurulmalıdır.