Kamulaştırma kararının tarihiyle belgelerin mahkemeye verildiği tarih farklıysa bedel hangi günün değeridir?

Olağan kamulaştırma bedelinin tespiti ve tescil davasında esas alınan gün, kamulaştırma kararının alındığı gün değil, idarenin belgeleri mahkemeye vererek davayı açtığı gündür. Sonradan sunulan her ek belge yeni bir değerleme tarihi oluşturmaz. Keşfin, bilirkişi raporunun, kararın veya ödemenin daha sonraki bir tarihte olması da fiyat tarihini kendiliğinden o güne taşımaz.

Fiyatın hangi güne göre hesaplanacağı ile sonradan yapılan yapı veya dikilen ağaçların hesaba girip girmeyeceği ayrı meselelerdir. Kanun, tescil kararından sonra yapılan yeni inşaat, ekim ve esaslı değişikliklerin değerinin dikkate alınmayacağını düzenler. Kanunda sayılan, gelecek yıllara yayılan büyük projelerde ise kamu yararı kararının ilan süresinin bitiminden sonra yapılan sabit tesisler ve dikilen ağaçlar için ayrıca beş yıllık bir sınırlama vardır. Bu nedenle yalnız rapor günündeki görüntüye veya yalnız kamulaştırma kararının tarihine bakarak hangi varlığın bedelinin ödeneceği söylenemez.

Acele el koyma dosyasındaki ilk bedel ile sonradan açılan olağan bedel tespiti davasını da ayırın. İlk dosyanın tarihi, sonraki davanın değerleme tarihinin yerine otomatik olarak geçmez. Kamulaştırmasız el atma gibi farklı bir dava söz konusuysa onun tarih kuralları ayrıca incelenmelidir; buradaki olağan dava kuralını bütün müdahalelere uygulamayın.

Dava dilekçesinin mahkemeye verildiği tarihi gösteren kayıtla bilirkişi raporundaki değerleme tarihini karşılaştırın. Kamulaştırma kararını, varsa kamu yararı ilanının başlangıç ve bitiş belgelerini, tescil kararını ve yapı ya da dikim tarihini gösteren kayıtları ayrı tutun. Raporda farklı bir gün kullanılmışsa bunun hangi dava türüne ve hangi hukuki dayanağa göre seçildiğinin açıklanmasını isteyin.