Tarihi yenileme
Evimin tarihi yenileme alanında olması 6306'daki riskli alan kurallarının uygulanmasına yeter mi?
Hayır. Evinizin tarihi yenileme alanında kalması, tek başına 6306 sayılı Kanundaki riskli alan usullerinin de uygulanacağı anlamına gelmez. Tarihi ve kültürel taşınmazların yenilenmesi için 5366 sayılı Kanunda ayrı bir alan ve proje düzeni vardır. Her iki süreçte de “yenileme” veya “dönüşüm” denilmesi, kararların ve mülkiyet işlemlerinin aynı olduğu anlamına gelmez.
Tarihi yenileme düzeni, kanundaki nitelikleri taşıyan sit bölgeleri ve koruma alanlarının yenilenerek korunmasına yöneliktir. Yetkili meclis kararları ve Cumhurbaşkanı kararıyla alanın belirlenmesi; ardından yenileme projelerinin ilgili koruma kurulu ve idare süreçlerinden geçirilmesi öngörülür. Bu dosyadaki yenileme alanı kararıyla, 6306 kapsamında riskli alanı veya riskli yapıyı belirleyen işlemi aynı belge saymayın.
Tarihi yenileme kanununda da afet riskine karşı önlem, belirli durumlarda projede tasfiye dâhil düzenleme ve anlaşma sağlanamadığında kamulaştırma hükümleri bulunur. Bu nedenle projede deprem veya başka afet riskinden söz edilmesi, mutlaka 6306 yoluna geçildiğini göstermez. Öte yandan aynı yerde ayrıca 6306 kapsamındaki koşullar ve kararlar varsa, yalnız tarihi alan olmasına dayanarak bu işlemleri yok saymak da doğru değildir; her işlemin kendi dayanağı gösterilmelidir.
İdareden alan ilanını, uygulanan kanun ve maddeyi, güncel proje ve koruma kararlarını, ayrıca riskli alan veya yapı işlemi ileri sürülüyorsa bunun belgelerini isteyin. Tahliye, yıkım, anlaşma ve taşınmaz edinimi için hangi hükmün kullanıldığını ayrı ayrı belirleyin. Bir kanundaki çoğunluk, bildirim veya anlaşma koşulunu diğer dosyaya otomatik taşımayın. Aynı parsel hakkında birden fazla karar varsa tarihlerinin ve birbirleriyle ilişkilerinin açıklanmasını isteyerek başvurunuzu somut işleme yöneltin.