İlk adımlar
İlandan sonra yıllık ürün ektim; ağaç dikimiyle aynı kural mı uygulanır?
Büyük proje ilanına ilişkin özel kuralda yıllık ürün ekimi ile ağaç dikimi aynı ifadeyle düzenlenmemiştir. Kamu yararı kararının on beş günlük ilan süresi bittikten sonra yapılan sabit tesisler ve dikilen ağaçların bedeli için, ilan süresinin bitiminden itibaren beş yıllık özel sınırlama vardır. Bu hükme dayanılarak, sırf ilan sonrasında ekildiği için her mevsimlik ürünün bedelinin de otomatik dışlanacağı sonucu çıkarılamaz.
Ancak mahkemenin tescil kararı verilmişse ayrı bir durum vardır: O tarihten sonra yeni inşaat veya ekim gibi kullanma hakları kalkar ve sonradan yapılanların değeri dikkate alınmaz. Bu yüzden ekim gününü yalnız ilanla değil, varsa tescil kararıyla da karşılaştırın. Büyük proje ilanı, tapudaki hazırlık şerhi, mahkemenin tescil kararı ve araziye fiilen giriş tarihi birbirinin yerine kullanılmamalıdır.
Ürünün yıllık tarla ürünü mü, yeni dikilmiş ağaç mı olduğunu; ekim tarihini, ekili alanı ve müdahale anındaki gelişme durumunu belgeleyin. Tohum veya fide faturası, tarımsal kayıt ve tarihli görüntüler yardımcı olabilir; satın alma belgesi tek başına o gün o parsele ekim yapıldığını kesinleştirmez. İdare ürünü dışlıyorsa, hangi hükme ve hangi olay tarihine dayandığını, ürünün ağaç veya sabit tesis gibi sınıflandırılıp sınıflandırılmadığını sorun.
Ekili arazinin boşaltılması kural olarak hasat sonuna bırakılır; beklenemiyorsa mahkemece takdir edilecek ekin bedeli karşılanarak boşaltma istenebilir. Ekin bedeli kamulaştırma hesabında zaten dikkate alınmışsa yeniden ödenmez. Dolayısıyla yıllık ürünün özel ilan hükmünde ağaçla aynı sayılmaması, her koşulda ayrıca ödeme hakkı veya süresiz ekim imkânı vermez. Ürünün varlığı, kaybı, daha önce karşılanıp karşılanmadığı ve ekimin hangi aşamada yapıldığı birlikte incelenmelidir.