Yıllardır kamulaştırılmayan arsamda geçici ruhsatlı küçük bir bina var; boş kalan yere ikinci bir geçici yapı yapmama sırf o bina duruyor diye izin verilmeyebilir mi?

Evet, bu özel geçici yapı rejiminde parselinizde esasen kullanılabilen bir bina bulunması, aynı parsele yeni yapı veya ilave yapılmasına izin verilmemesine dayanak olabilir. İmar Kanunu bunu ayrıca düzenler. Mevcut binanın küçük olması veya parselin büyük bölümünün boş kalması, tek başına ikinci geçici yapı için hak doğurmaz.

Ancak önemli olan yalnız eski ruhsatta bir yapı adı bulunması değil, kanundaki “kullanılabilen bina” koşulunun somut durumunuzda nasıl değerlendirildiğidir. Önceki geçici ruhsatı, tapudaki geçicilik şerhini, binanın mevcut durumunu ve ikinci yapı talebine verilen gerekçeli cevabı birlikte inceleyin. Bina artık kullanılabilir değilse bunu teknik tespitlerle ortaya koyun; sadece kullanmıyor olmanızla binanın kullanılamaz olması aynı şey değildir.

Anayasa Mahkemesi, mevcut kullanılabilir geçici binası bulunan bir parselde ikinci geçici yapı izninin reddini, incelediği olayın koşullarında mülkiyet hakkı ihlali saymamıştır. Bu sonuç her parseldeki her ret işlemini peşinen haklı kılmaz. İdare mevcut binanın durumunu, parselin bu kanuni rejime girip girmediğini ve uygulanacak güncel yapı koşullarını somutlaştırmalıdır; eski bir karardaki alan veya yükseklik rakamlarını bugünün değişmez ruhsat sınırı gibi kullanmayın.

Arsanın yıllarca kamulaştırılmadan kamu hizmetine ayrılmış tutulması ise ikinci yapı izninden ayrı bir hukuki meseledir. Uzun kısıtlılığa ilişkin başvuru ile mevcut binaya rağmen ek yapı isteminin koşullarını birbirine karıştırmayın. Ret yazısına itiraz ederken hangi koşulun yanlış uygulandığını belirtin; ayrıca uzun plan kısıtlamasına ilişkin hakkınızı değerlendirirken ikinci ruhsat başvurusunun bütün diğer başvuruların yerine geçtiğini varsaymayın.