Üst ölçekli planda yer alması yeterli deniyor; parsel düzeyindeki uygulama planı olmadan kapsam nasıl belirlenir?

Üst ölçekli planda projenin yer alması, parselinizden kaç metrekare alınacağının o haritadan ölçülerek belirlenmesi için yeterli değildir. Çevre düzeni ve nazım imar planları genel kullanım ve ulaşım kararlarını yönlendirir; uygulama imar planı ise uygulama ayrıntılarını gösterir. Mekânsal Planlar Yapım Yönetmeliği, üst ölçekli planlardan ölçü alınarak uygulama yapılmasını ve bu planların büyütülerek alt ölçekli plan yerine kullanılmasını yasaklar.

İdarenin hangi hukuki yolla ilerlediğini sorun. Ayrı kamu yararı kararı alınmamasını onaylı imar planına dayandırıyorsa, yalnız üst ölçekli bir harita göstermek yerine parselde yapılacak hizmeti karşılayan onaylı planı ve yetkili organın kamulaştırmaya başlama kararını açıklamalıdır. Bunun yanında Kamulaştırma Kanunu, alınacak taşınmazın sınırını, yüzölçümünü ve cinsini gösteren ayrı bir ölçekli kamulaştırma planı yapılmasını da ister.

Bunun tersi olarak, “Uygulama imar planı yoksa hiçbir koşulda kamulaştırma yapılamaz” demek de doğru olmaz. Kamulaştırmanın ayrı kamu yararı kararı ve gerekli onayla yürütülmesi veya ilgili bakanlıkça onaylanmış özel plan ve projeye dayanması da söz konusu olabilir. Projenin özel mevzuatındaki plan ve izin şartları ayrıca incelenir. Bu yolların varlığı, idareyi parselinizi ve alınacak alanı açıkça belirleme yükümlülüğünden kurtarmaz.

Yazılı başvurunuzda dayanak planın türünü, ölçeğini ve onayını; varsa uygulama planı veya özel proje örneğini; kamu yararı ya da başlama kararını ve parselinizi gösteren ölçekli kamulaştırma planını isteyin. “Üst planda var” cevabıyla yetinmeyip alınacak sınırın hangi onaylı belgeye göre çizildiğini sorun. Teknik kapsamın belirlenmesi ile işlemin hukuken geçerli olması farklı incelemelerdir; gelen mahkeme tebligatının süresini belge araştırması nedeniyle geçirmeyin.