Dönüşümde bir komşunun eski dairesindeki ipotek yeni binadaki bütün dairelere yazılmış; yük yalnız ona verilen bölümlerde mi izlenmeli?

Dönüşümden önce yalnız belirli malikin taşınmazını yükleyen ipoteğin, yeni yapıda başka maliklerin bütün bağımsız bölümlerine de aynen yayılması kural değildir. Kanun, yeni kat irtifakı veya kat mülkiyeti kurulurken eski hak ve şerhlerin yalnız bunlarla yükümlü malike düşecek bağımsız bölümler üzerinde devamını öngörür. Önce eski ipoteğin gerçekten yalnız o kişinin hangi taşınmazını veya payını kapsadığını doğrulayın.

Binanın yıkılması, eski ipoteği kendiliğinden yok etmez; ilk aşamada hak ve şerhler arsa hisseleri üzerinde devam eder. Yeni bağımsız bölümler oluştuğunda ise yükün hangi malike düşen bölümlere taşınacağı belirlenir. Bütün bu işlemleri tek aşama saymayın: Arsa hâline dönüşteki kayıtla yeni kat mülkiyeti kaydı aynı görünmeyebilir.

Eski ipotek kaydını, yıkım sonrası arsa paylarını, yeni bağımsız bölüm dağılımını ve tapuda yükün hangi bölümlere işlendiğini gösteren kayıtları birlikte alın. İdareye ve tapu müdürlüğüne hangi eski yükün, hangi dayanak belgeyle sizin bölümünüze taşındığını sorun; yanlış aktarım varsa somut eşleştirmeyle düzeltilmesini isteyin. Yalnız tapu ekranında “ipotek” yazması, bunun mutlaka komşunun eski borcu olduğunu göstermez; sonradan kurulmuş ayrı bir ipotek bulunup bulunmadığını da ayırın.

Bu açıklama, yükün kendiliğinden tamamen silineceği veya borçlu malike verilen bölümlerde de devam etmeyeceği anlamına gelmez. Ayrıca kanun kapsamında payın açık artırmayla satılması hâlinde bazı hakların satış bedeli üzerinde devam etmesi ayrı bir rejimdir. Sizin işleminiz yeni bağımsız bölümlere aktarım mı, pay satışı mı, yoksa yeni bir kredi teminatı mı, bunu belirleyerek sicil düzeltmesi ve varsa yargısal başvuruyu değerlendirin.