Tapu tescilinde harç istendi; mahkeme yoluyla kamulaştırmada muafiyet var mı?

Mahkeme kararı bulunması, tapudaki her işlemin her kurum için kendiliğinden harçsız olduğu anlamına gelmez. Önce taşınmazı hangi kurumun edindiği ve sizden istenen tutarın gerçekten tapu harcı mı, başka bir hizmet bedeli mi olduğu belirlenmelidir. Harç istisnası ile doğmuş bir harcın idare tarafından ödenmesi farklı konulardır.

Harçlar Kanunu, genel ve özel bütçeli idareler, il özel idareleri, yatırım izleme ve koordinasyon başkanlıkları, belediyeler ve köylerin edinecekleri taşınmazlar ile diğer ayni hakların belirtilen tescil, şerh ve terkin işlemleri için istisna düzenler. Başka kurumların veya özel kişiler lehine yapılan işlemlerin aynı kapsamda olduğunu yalnız “kamu işi” denmesine bakarak kabul etmeyin. Özel kanundaki istisnalar da ayrıca kontrol edilir.

Kamulaştırma Kanununun güncel gider hükmünde tapu harçlarının idarece ödenmesi düzenlenmiştir. Ayrıca kamulaştırmasız el koyma ve tazminat davaları sonucunda tescile yönelik kesinleşmiş kararların uygulanmasında ortaya çıkan tapu harçları da açıkça belirtilir. Bu düzenleme, harç istisnası bulunmasa bile harcın kimin üzerinde kalacağını değerlendirmeyi gerektirir; size yöneltilen her tahakkukun doğrudan sizin nihai borcunuz olduğu söylenemez.

Tapu müdürlüğünün tahakkuk belgesini, mahkeme kararını ve varsa kesinleşme kaydını alın. Hangi işlem için, kimin adına ve hangi hükme dayanılarak harç istendiğini yazılı olarak açıklatın. İstisna uygulanması gereken işlemle, idarenin karşılaması gereken harcı ayırarak düzeltme talebini somutlaştırın. Tapu harcına ilişkin bu değerlendirmeyi dava harcına, döner sermaye bedeline veya başka bütün masraflara otomatik taşımayın.